استارتاپ چینی دیپسیک (DeepSeek) که در ماههای اخیر با معرفی مدلهای زبانی شگفتانگیز و کمهزینه خود زلزلهای در بازار غولهای سیلیکونولی ایجاد کرد، اکنون برای گام بزرگ بعدی خود آماده میشود. گزارشهای جدید بلومبرگ نشان میدهد دیپسیک در حال نهاییکردن یک سفارش عظیم برای خرید تراشههای هوش مصنوعی شرکت هواوی است؛ اقدامی که نهتنها زیرساخت دیتاسنتر نسل جدید این شرکت را تأمین خواهد کرد، بلکه پیامی آشکار درباره استقلال فناورانه چین در برابر تحریمهای آمریکا مخابره میکند.
چرخش استراتژیک دیپسیک؛ چرا هواوی؟
دیپسیک پیش از این موفق شده بود با بهینهسازیهای نرمافزاری نبوغآمیز، مدلهایی مانند DeepSeek-V3 و DeepSeek-R1 را با استفاده از تراشههای قدیمیتر انویدیا (مانند H800) و با هزینهای کسری از رقبای آمریکایی آموزش دهد. با این حال، محدودیتهای شدید صادراتی دولت آمریکا مانع از دسترسی این شرکت به پردازندههای پرچمدار Nvidia H100 و معماری جدید Blackwell شده است.
در چنین شرایطی، هواوی به عنوان تنها بازیگر داخلی توانمند در زمینه تولید شتابدهندههای هوش مصنوعی، بهترین گزینه روی میز برای دیپسیک است. این سفارش گسترده نشاندهنده تغییر استراتژی شرکتهای هوش مصنوعی چین از «تلاش برای دور زدن تحریمها» به «سرمایهگذاری روی اکوسیستم سختافزاری بومی» است.
تراشههای سری اسند (Ascend) هواوی؛ رقیب نوظهور انویدیا
هواوی در سالهای گذشته سرمایهگذاری سنگینی روی سری تراشههای Ascend انجام داده است. تراشه Ascend 910B که در حال حاضر در مقیاس وسیع تولید میشود، در برخی از وظایف پردازش هوش مصنوعی عملکردی نزدیک به تراشه A100 انویدیا نشان داده است. علاوه بر این، شایعات حاکی از معرفی قریبالوقوع تراشه Ascend 910C است که فاصله پردازشی با پرچمداران روز انویدیا را به حداقل میرساند.
استفاده دیپسیک از این پردازندهها مزایای متعددی به همراه دارد:
- پایداری تأمین قطعات: مصونیت در برابر تغییرات مداوم قوانین تحریمی وزارت بازرگانی ایالات متحده.
- همکاری نزدیک نرمافزار و سختافزار: امکان بهینهسازی معماریهای نوین دیپسیک با بستر سختافزاری هواوی.
- کاهش هزینههای زیرساختی: قیمت رقابتیتر تراشههای هواوی در مقایسه با بازار سیاه تراشههای انویدیا.
دیتاسنتر جدید دیپسیک؛ خاستگاه مدلهای هوش مصنوعی آینده
تجهیز یک دیتاسنتر جدید در مقیاس بزرگ توسط دیپسیک حاکی از برنامهریزی این شرکت برای آموزش مدلهای چندوجهی (Multimodal) پیشرفتهتر و الگوریتمهای استنتاجی پیچیدهتر است. معماری دیتاسنتر جدید احتمالاً به گونهای طراحی شده تا هزاران کلاستر پردازشی اسند را به صورت موازی به کار بگیرد و چالشهای پهنای باند حافظه را جبران کند.
| ویژگی | اکوسیستم انویدیا (Nvidia) | اکوسیستم هواوی (Huawei) |
|---|---|---|
| معماری نرمافزاری | CUDA (بسیار بالغ و فراگیر) | CANN (در حال توسعه سریع) |
| وضعیت دسترسی در چین | بهشدت محدودشده و ممنوع | تولید داخلی و دسترسی پایدار |
| بهرهوری انرژی | بسیار بالا در معماری بلکول | متوسط تا خوب (در حال بهینهسازی) |
| جامعه توسعهدهندگان | جهانی و میلیونی | بومی متمرکز بر بازار آسیا |
چالش نرمافزاری: گذار از CUDA به CANN
شاید بزرگترین مانع دیپسیک در این همکاری، جایگزینی پلتفرم نرمافزاری اختصاصی انویدیا (CUDA) با چارچوب اختصاصی هواوی یعنی CANN باشد. انویدیا بخش عمدهای از برتری خود را مدیون سالها توسعه کتابخانههای نرمافزاری کبراست. با این وجود، تیم نخبه مهندسی دیپسیک پیشتر نشان داده توانایی بازنویسی و بهینهسازی عمیق در لایههای پایین کرنل و فریمورکها را دارد و میتواند این مهاجرت را سریعتر از سایر رقبا عملیاتی کند.
پیامدهای اقتصادی و ژئوپلیتیک در بازار فناوری
این توافق بزرگ نهتنها موقعیت هواوی را به عنوان رهبر بدون منازع پردازش هوش مصنوعی در چین تثبیت میکند، بلکه ضربهای محسوس به درآمدهای غیررسمی و احتمالی انویدیا از بازار آسیا خواهد زد. با پیوستن استارتاپ پیشرویی همچون دیپسیک به مشتریان اسند، سایر شرکتهای ابری و فعالان حوزه فناوری چین نیز تشویق خواهند شد تا با اطمینان بیشتری به سوی جایگزینهای داخلی گام بردارند.
جمعبندی
همکاری DeepSeek و Huawei نقطه عطفی در رقابت فناوری هوش مصنوعی جهان محسوب میشود. این اتحاد ثابت میکند که توسعه مدلهای مرز دانشی صرفاً متکی به سیلیکون غربی نیست و زنجیره تأمین بومی چین با شتابی فراتر از پیشبینیها در حال بلوغ است؛ رویدادی که زنگ خطری جدی برای رهبری بلامنازع غولهای فناوری آمریکایی به شمار میرود.
سؤالات متداول
چرا دیپسیک به جای تراشههای انویدیا به سراغ هواوی رفته است؟
به دلیل تحریمهای سختگیرانه ایالات متحده که صادرات پیشرفتهترین تراشههای انویدیا به چین را ممنوع کرده است؛ دیپسیک برای توسعه دیتاسنتر جدید خود به تأمینکننده پایدار و قدرتمند داخلی مانند هواوی نیاز دارد.
آیا تراشههای اسند هواوی توان رقابت با پردازندههای انویدیا را دارند؟
اگرچه از نظر توان خام و اکوسیستم نرمافزاری هنوز انویدیا پیشتاز است، اما تراشههای سری Ascend 910 هواوی با تکنیکهای بهینهسازی نرمافزاری میتوانند عملکردی بسیار نزدیک به تراشههای ردهبالای بازار ارائه دهند.
دیتاسنتر جدید دیپسیک با چه هدفی راهاندازی میشود؟
این دیتاسنتر با هدف آموزش نسل بعدی مدلهای زبانی بزرگ، هوش مصنوعی چندوجهی و مدلهای استنتاجی جدید دیپسیک در مقیاس عظیم ساخته میشود.
پلتفرم نرمافزاری تراشههای هوش مصنوعی هواوی چیست؟
هواوی از معماری نرمافزاری اختصاصی خود موسوم به CANN استفاده میکند که به عنوان رقیب بومی پلتفرم مشهور CUDA انویدیا توسعه یافته است.
